კორეული სამზარეულო
2013 წელს იუნესკომ კიმჯანი — კიმჩის კოლექტიური მომზადების ტრადიცია — კაცობრიობის არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა. ეს გადაწყვეტილება კორეული სამზარეულოს არსს ასახავს: ჭამა აქ არა მხოლოდ კვებაა, არამედ სოციალური მოვლენა. კორეული სამზარეულო ხუთი გემოს — ცხარის, მარილიანის, მჟავის, მწარის და ტკბილის — და ხუთი ფერის ბალანსზეა აგებული. ჰალიუს ტალღამ — კორეის კულტურული ექსპორტი — ეს კულინარული ტრადიცია მსოფლიოს სამზარეულოებსა და რესტორნებში გაავრცელა.
კორეული გემოს საფუძველი დუღილი და სიმკვეთრეა. კიმჩი ლაქტოფერმენტაციის მეთოდით მზადდება: პეკინის კომბოსტოს ან ბოლოკს კოჩუჯანის — წითელი წიწაკის პასტის — ნივრის, კიტრისა და თევზის სოუსის ნარევით ზეზდება და რამდენიმე დღიდან რამდენიმე თვემდე ხდება. ტენჯანი — სქელი დაფერმენტებული სოიის პასტა, კორეული მისოს ანალოგი — სუპებისა და მარინადების საფუძველია. კუნჟუტის ზეთი, სოიის სოუსი, ახალი ხახვი და ნიორი თითქმის ყველა კერძშია. ხორცსა და ბოსტნეულს ნახშირზე ან ტოქ თიხის ქოთნებში ამზადებენ — ეს ჭურჭელი ტემპერატურას ინარჩუნებს და კერძს მდუღარე მდგომარეობაში სუფრაზე მოაქვს.
ხელმოწერის კერძებს შორისაა პიბიმპაპი: ბრინჯი სეზონური ბოსტნეულით, კვერცხით და საქონლის ხორცით, რომელსაც პირდაპირ ჯამში კოჩუჯანით ურევენ. პულგოგი — თხლად დაჭრილი მარინირებული საქონლის ხორცი, შემწვარი გრილზე ან ტაფაში. სამგეოფსალი — გოჭის მუცლის სქელი ზოლები ნახშირზე, რომლებსაც სალათის ფოთლებში ნივრითა და სოუსით ახვევენ. ტოქპოქი — ცილინდრული ბრინჯის ბურთები ცხარე სოუსში, სეულის ქუჩის საჭმელი. კიმბაპი იაპონურ როლებს ჰგავს, მაგრამ კუნჟუტის ზეთით, ბრინჯის ძმრის ნაცვლად, მზადდება. სუნდუბუ-ჩიგე — ცხარე სუპი რბილი ტოფუთი, ჩაფჩე — ბათათის მინის ლაფშა ბოსტნეულით და ხორცით, ჰოტოქი — ყავისფერი შაქრისა და კაკლის შიგთავსით სავსე ტკბილი შემწვარი ბლინები.
კორეულ სუფრას პანჩხანი განასხვავებს — სანამუხლოების სისტემა, რომელიც მთავარ კერძთან ერთდროულად გამოდის. ოთხიდან თორმეტამდე სანამუხლო შეიძლება იყოს: სხვადასხვა სახის კიმჩი, მარინირებული ბოსტნეული, შემწვარი ტოფუ, პარკოსნები. კორეული ბარბექიუ — კორიან BBQ — მომზადების მეთოდი კი არა, რიტუალია: სტუმრები სუფრაში ჩაშენებულ გრილზე თავად წვავენ ხორცს, ერთმანეთს გადადებენ ნაჭრებს, ფოთლებში ახვევენ და სოჯუთი ასვამენ. ბრინჯის არაყი სოჯუ მსოფლიოში ყველაზე გაყიდვადი ალკოჰოლური სასმელი გახდა — დიდწილად იმიტომ, რომ კორეული სუფრა მის გარეშე წარმოუდგენელია. ჰანშიქის პრინციპი — «კორეული საჭმელი» — ბრინჯს, სუპს, პანჩხანს და ცხელ კერძს ერთდროულად გულისხმობს.
საქართველო და კორეა დაფერმენტებული პროდუქტების, ცხარე გემოებისა და გრძელი სუფრების სიყვარულს იზიარებენ — კორეული სამზარეულო აქ კარგ ნიადაგს პოულობს.
